Enclave Garden pod Garwolinem z nagrodą A’Design Award

Nowoczesny ogród zaprojektowany przy ruchliwej ulicy w Garwolinie został doceniony przez międzynarodowe jury konkursu A’Design Award & Competition. Projekt Enclave Garden Pauliny Jonczyk łączy rozbudowaną strefę rekreacyjną z krajobrazem pól i łąk, tworząc przestrzeń podporządkowaną codziennemu życiu wielopokoleniowej rodziny. Ponad 2800-metrowa działka o znacznym spadku terenu została przekształcona w wielowarstwowy ogród z tarasami, basenem, patio, warzywnikiem i mini sadem.

O czym jest artykuł?

1. Wielopoziomowy ogród w Garwolinie nagrodzony we Włoszech
2. Siedem tarasów, basen i patio jako przedłużenie domu
3. Jak rozwiązano problem dużych różnic wysokości terenu?
4. Nowoczesny ogród przy ruchliwej ulicy i inspirowany krajobrazem łąk
5. Warzywnik, mini sad i inteligentne technologie w projekcie Enclave Garden

Ogród podzielony na trzy poziomy i siedem tarasów

Najbardziej charakterystycznym elementem realizacji jest wyraźny podział przestrzeni wynikający z naturalnego ukształtowania działki. Różnica wysokości pomiędzy najwyższym a najniższym punktem ogrodu wynosi niemal trzy metry, co wymusiło zastosowanie rozbudowanych rozwiązań konstrukcyjnych. Projektanci wykorzystali jednak ten problem jako jeden z głównych atutów kompozycji. Ogród rozplanowano na trzech poziomach odpowiadających różnym funkcjom codziennego życia.

Najwyżej położona część pełni funkcję reprezentacyjną i wypoczynkową. Powstało tam aż siedem tarasów połączonych ciągami komunikacyjnymi wykonanymi z wielkoformatowych płyt betonowych o wymiarach 1 x 1 metr. Szara kolorystyka nawierzchni została świadomie powiązana z materiałami wykorzystanymi we wnętrzu domu, dzięki czemu granica między architekturą a krajobrazem staje się mniej wyraźna. W tej części umieszczono również element wodny, który organizuje przestrzeń i porządkuje widoki obserwowane z dużych przeszkleń budynku.

Centralnym punktem założenia pozostaje strefa rekreacyjna z basenem, altaną wyposażoną w letnią kuchnię oraz paleniskiem z wydzielonym miejscem na drewno. Projekt nie opiera się wyłącznie na efektownych rozwiązaniach wizualnych, ale przede wszystkim na sposobie użytkowania przestrzeni przez domowników. Tarasy i patio potraktowano jako naturalne przedłużenie części dziennej domu — miejsce wspólnych spotkań, odpoczynku i codziennych aktywności.

Nowoczesna architektura ogrodu przy ruchliwej ulicy

Jednym z największych wyzwań projektowych było położenie posesji bezpośrednio przy intensywnie użytkowanej drodze. W odpowiedzi na ten kontekst powstał ogród, który działa jak zielona osłona oddzielająca prywatną przestrzeń od otoczenia. Inspiracją dla kompozycji były zarówno nowoczesna bryła domu, jak i krajobraz okolicznych pól oraz łąk, po których poruszają się konie. Te dwa światy — uporządkowana geometria architektury i bardziej swobodny charakter natury — spotykają się tutaj w bardzo świadomy sposób.

W projekcie szczególnie istotną rolę odegrała roślinność. Dobór gatunków nie miał wyłącznie funkcji dekoracyjnej. Wprowadzono rośliny całoroczne budujące strukturę ogrodu niezależnie od sezonu, a także gatunki zmieniające wygląd wraz z porami roku i przyciągające owady. Dzięki temu ogród pozostaje aktywny i dynamiczny przez większą część roku, a widok z okien domu stale się zmienia.

Znaczenie miały również kwestie techniczne. Wąska, licząca zaledwie 24 metry szerokości działka utrudniała organizację komunikacji i dostęp do najdalszej części użytkowej. Projektanci ukryli drogę przeznaczoną dla samochodów pod stabilizowanym trawnikiem, ograniczając wizualną dominację infrastruktury technicznej. W realizacji zastosowano także inteligentne systemy wspierające funkcjonowanie całego ogrodu, co pozwala zarządzać przestrzenią w bardziej efektywny sposób.

Patio, warzywnik i przestrzeń codziennego życia

Choć Enclave Garden zdobył międzynarodowe uznanie za walory projektowe, najciekawszy pozostaje sposób, w jaki ogród został podporządkowany rytmowi życia mieszkańców. W samym centrum domu zaprojektowano patio przeznaczone do odpoczynku, stanowiące spokojną strefę osłoniętą od bardziej otwartych części działki. Przeszklenia budynku kierują uwagę na konkretne fragmenty zieleni, dlatego kompozycja ogrodu była analizowana również pod kątem perspektyw widokowych.

Najniższy poziom działki przeznaczono na bardziej użytkową część założenia. Powstał tam warzywnik oraz mini sad, które wprowadzają do nowoczesnej kompozycji bardziej codzienny i praktyczny wymiar. Ogród nie został potraktowany jako dekoracyjne tło dla architektury, lecz jako pełnoprawna przestrzeń życia rodzinnego. W cieplejszych miesiącach część spotkań przenosi się z wnętrza domu na tarasy i do strefy przy basenie, a otwierane przeszklenia pozwalają połączyć dom z otaczającą zielenią.

Realizacja ukończona jesienią 2024 roku pokazuje, jak współczesne projektowanie krajobrazu coraz częściej opiera się na budowaniu relacji między architekturą, codziennymi potrzebami mieszkańców i naturalnym otoczeniem. Enclave Garden wykorzystuje trudne warunki działki nie jako ograniczenie, lecz jako punkt wyjścia do stworzenia wielowarstwowej przestrzeni o wyraźnie określonym charakterze.

Tekst: Natalia Szymonowska