Nowy skwer nad rzeką w Bielsku-Białej

Nowa przestrzeń wypoczynkowa nad rzeką Białą w Bielsku-Białej została udostępniona mieszkańcom. Skwer przy ulicach Stefanii Sempołowskiej i Hugona Kołłątaja łączy funkcje rekreacyjne z rozwiązaniami retencyjnymi i wpisuje się w szerszy program adaptacji miasta do zmian klimatu.

O czym jest artykuł?

1. Nowy skwer nad rzeką Białą w Bielsku-Białej – lokalizacja i założenia projektu
2. Rozwiązania retencyjne i nawierzchnie wodoprzepuszczalne w przestrzeni miejskiej
3. Zieleń miejska i dobór roślin wspierających gospodarkę wodną
4. Mała architektura i funkcje rekreacyjne – hamaki, ławki i oświetlenie
5. Projekt adaptacji do zmian klimatu – skala inwestycji i kolejne realizacje w mieście

Systemowe podejście do wody i zieleni w strukturze miasta

Zrealizowany skwer stanowi element większego przedsięwzięcia ukierunkowanego na zatrzymywanie wód opadowych w miejscu ich występowania. Projekt wykorzystuje naturalne ukształtowanie terenu – istniejące obniżenie przekształcono w zbiornik retencyjny, który przejmuje nadmiar wody i ogranicza jej szybki odpływ. Uzupełnieniem tego rozwiązania są nawierzchnie mineralne o właściwościach wodoprzepuszczalnych, które zastępują tradycyjne, nieprzepuszczalne powierzchnie. Takie podejście minimalizuje efekt uszczelnienia gruntu i wspiera lokalny bilans wodny.

Inwestycja została włączona do programu „Adaptacja do zmian klimatu na terenie miasta Bielska-Białej”, współfinansowanego ze środków Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat i Środowisko. Całość działań w ramach tego projektu obejmuje kilkanaście lokalizacji o łącznej powierzchni blisko 82 tysięcy metrów kwadratowych, gdzie wdrażane są analogiczne strategie związane z retencją, zazielenianiem i ograniczaniem odpływu wód deszczowych.

Kompozycja przestrzeni i dobór elementów małej architektury

Układ funkcjonalny skweru został podporządkowany rekreacji o nieformalnym charakterze. Wprowadzono elementy sprzyjające krótkotrwałemu wypoczynkowi – ławki oraz hamaki rozmieszczone w cieniu istniejących drzew. Dominującym akcentem kompozycyjnym pozostają zachowane wierzby, które wyznaczają skalę miejsca i budują jego mikroklimat. Nowe nasadzenia obejmują drzewa, krzewy, rośliny okrywowe oraz byliny, dobrane pod kątem niskich wymagań pielęgnacyjnych oraz zdolności do zatrzymywania wilgoci w glebie.

Zastosowane oświetlenie oraz elementy infrastruktury, takie jak kosze na odpady, zostały wkomponowane w sposób nienarzucający się wizualnie, co pozwala utrzymać naturalny charakter przestrzeni. Istotną rolę odgrywa także ciąg pieszy o przepuszczalnej nawierzchni, który organizuje ruch użytkowników, jednocześnie nie zaburzając procesów infiltracji wody.

Zobacz też: Park w Jasieniu odzyskał dawny charakter

Inwestycja jako część większej transformacji miejskiej

Realizacja skweru nad rzeka Biała wpisuje się w szeroko zakrojony proces przekształcania przestrzeni publicznych w mieście. Równolegle prowadzone są działania w innych lokalizacjach, m.in. wzdłuż cieku Wapienica czy przy ulicy PCK, a kolejne projekty obejmą m.in. Park im. Juliusza Słowackiego oraz plac Żwirki i Wigury. W każdym przypadku kluczowym założeniem jest zwiększenie udziału zieleni oraz wdrażanie rozwiązań opartych na naturze.

Koszt realizacji omawianego skweru przekroczył 1,2 mln zł brutto, stanowiąc część większego budżetu projektu sięgającego 24 mln zł. Skala inwestycji oraz ich rozproszenie w strukturze miasta wskazują na systemowe podejście do problemów związanych z gospodarką wodną i zmianami klimatycznymi. Nowo powstała przestrzeń nie pełni wyłącznie funkcji rekreacyjnej – jest jednocześnie elementem infrastruktury środowiskowej, która w sposób bezpośredni wpływa na funkcjonowanie miejskiego ekosystemu.

Tekst: Krzysztof Sołoducha