Szczecin został liderem polskiego zestawienia Friendly City Index i uplasował się na drugim miejscu w Europie Środkowo-Wschodniej w kategorii miast średnich. Blisko połowa mieszkańców ma dostęp do pracy, edukacji, usług i terenów rekreacyjnych w zasięgu kwadransa. Wynik ten stawia miasto w gronie ośrodków najbliższych idei tzw. miasta 15-minutowego, która coraz mocniej wpływa na politykę urbanistyczną w regionie.

Codzienność w zasięgu krótkiej podróży

Miasto 15-minutowe to koncepcja rozwijana na całym świecie, w tym w takich metropoliach jak Paryż. Zakłada ona, że każdy mieszkaniec powinien mieć dostęp do najważniejszych usług w odległości krótkiej pieszej wędrówki, przejazdu rowerem lub komunikacją publiczną. W praktyce oznacza to nie tylko wygodę i oszczędność czasu, ale także mniejsze obciążenie środowiska, większą aktywność mieszkańców i bardziej zrównoważoną strukturę urbanistyczną. Dane z Friendly City Index pokazują jednak, że w Europie Środkowo-Wschodniej większość dużych miast wciąż nie spełnia tego założenia – w 48 badanych ośrodkach codzienne podróże zajmują przeciętnie 30 minut lub więcej. To sprawia, że wyniki Szczecina stają się wyjątkowo znaczące.

Wynik Szczecina na tle Polski i regionu

Aż 40,6% szczecinian deklaruje, że dociera do codziennych celów w 15 minut, co stawia miasto na pierwszym miejscu w Polsce i na drugim w Europie Środkowo-Wschodniej wśród miast średniej wielkości. Dla porównania w Warszawie taki komfort ma jedynie 15,8% ankietowanych mieszkańców, we Wrocławiu 26,8%, a w Krakowie 30,3%. Na poziomie regionalnym wyżej od Szczecina znalazł się tylko chorwacki Split z wynikiem 44%. W innych kategoriach widać wyraźną przewagę mniejszych ośrodków – np. w Rijece 53,3% mieszkańców spełnia kryterium 15 minut, a w Zadaru ponad 53%. Ranking pokazuje, że bardziej kompaktowe miasta lepiej realizują założenia tego modelu, ale Szczecin jest przykładem, że także większe ośrodki mogą skutecznie zbliżać się do tego standardu.

Między pokoleniami i środkami transportu

Analiza wskazuje też na różnice generacyjne. W grupie wiekowej 18–24 lata ponad 40% osób mieści swoje codzienne podróże w kwadransie, podczas gdy wśród mieszkańców powyżej 65 lat odsetek ten spada dwukrotnie. Seniorzy częściej niż młodsi korzystają z transportu publicznego, który zajmuje im więcej czasu, podczas gdy osoby w wieku 34–45 lat najczęściej wybierają samochód. Eksperci zwracają uwagę, że infrastruktura miejska i rozmieszczenie usług nie zawsze uwzględniają potrzeby najstarszych mieszkańców, którzy są szczególnie narażeni na utrudnienia w dostępie do podstawowych usług. Wyniki badania są zatem nie tylko pochwałą dla miast takich jak Szczecin, ale także wskazówką, w jakim kierunku powinna rozwijać się polityka urbanistyczna w regionie.

Podoba Ci się nasza działalność ? Postaw kawę dla Grupy Sztuka Architektury!